Trong vài năm gần đây, thị trường nước giải khát tại Việt Nam đang thay đổi rất nhanh. Người tiêu dùng không còn chỉ quan tâm đến hương vị mà bắt đầu chú ý nhiều hơn đến:
- Hàm lượng đường
- Calo
- Thành phần dinh dưỡng
- Các sản phẩm healthy
- Đồ uống ít đường hoặc không đường
Đặc biệt, khi Việt Nam chính thức thông qua lộ trình áp thuế tiêu thụ đặc biệt với nước giải khát có đường, xu hướng giảm đường đã trở thành bài toán bắt buộc đối với các doanh nghiệp sản xuất đồ uống.
1. Nước giải khát có đường sẽ bị áp thuế từ năm 2027
Theo thông tin Luật thuế TTĐB số 66/2025/QH15 và các quy định thuế mới, nước giải khát có hàm lượng đường trên 5g/100ml sẽ bắt đầu chịu thuế tiêu thụ đặc biệt.
Cụ thể:
- Từ ngày 01/01/2027: áp thuế 8%
- Từ ngày 01/01/2028: tăng lên 10%
Nguồn tham khảo: Gonnapass – Thuế với nước ngọt
Ngoài ra, nhiều nguồn pháp lý và báo chí cũng đã xác nhận lộ trình này.
Điều này tạo áp lực rất lớn lên ngành nước giải khát, đặc biệt là:
- nước tăng lực
- nước ngọt có gas
- nước trái cây đóng hộp
- …
2. Doanh nghiệp sẽ gặp những khó khăn gì khi bị đánh thuế nước ngọt?
1. Giá thành tăng mạnh
Khi bị áp thuế tiêu thụ đặc biệt:
- chi phí sản xuất tăng
- giá bán lẻ tăng
- biên lợi nhuận giảm
Trong khi thị trường đồ uống hiện nay cạnh tranh cực kỳ khốc liệt.
2. Người tiêu dùng dần dần sợ đường
Xu hướng tiêu dùng hiện tại đang chuyển mạnh sang:
- ít đường
- low sugar
- no sugar
- ngọt tự nhiên
Nếu doanh nghiệp vẫn giữ công thức cũ, nguy cơ mất khách hàng là rất cao.
3. Áp lực tái cấu trúc công thức
Nhiều doanh nghiệp hiện đang phải:
- giảm độ Brix
- thay đổi hệ thống chất làm ngọt
- tối ưu hương liệu
- cải thiện cảm giác hương vị
để giữ được hương vị khi giảm đường.
3. Vì sao giảm đường lại khó?
Rất nhiều người nghĩ rằng: “Chỉ cần bớt đường là xong”
Nhưng trên thực tế, đường không chỉ tạo ngọt mà còn ảnh hưởng đến:
- body sản phẩm
- hậu vị
- cảm giác uống
- độ cân bằng hương
- kết cấu
Khi giảm đường trực tiếp, sản phẩm thường gặp:
- vị nhạt
- hậu vị đắng
- thiếu độ đầy miệng
- mùi hương bị gắt
- cảm giác uống không ngon như bản gốc
Đây là lý do các doanh nghiệp phải sử dụng:
- chất tạo ngọt thay thế
- hương liệu hỗ trợ cảm nhận vị ngọt
- phụ gia tạo body
- hệ chất ổn định
4. Các giải pháp giảm đường phổ biến hiện nay
1. Sử dụng chất tạo ngọt cường độ cao
Một số giải pháp phổ biến:
- Sucralose
- Stevia
- Acesulfame K
- Aspartame
- …
Ưu điểm:
- giảm mạnh lượng đường
- giảm calo
- giữ độ ngọt
Tuy nhiên cần xử lý tốt hậu vị để tránh cảm giác đắng hoặc gắt.
2. Sử dụng hệ phụ gia tạo mouthfeel
Khi giảm đường, đồ uống thường bị mỏng
Do đó nhiều công thức bổ sung:
- gum
- hydrocolloid
- fiber
- stabilizer
để tạo:
- độ sánh
- độ đầy vị
- texture tốt hơn
5. Ví dụ thực tế về xu hướng giảm đường
Coca-Cola Zero
Đây là ví dụ nổi bật nhất về việc:
- giảm đường hoàn toàn
- nhưng vẫn giữ trải nghiệm vị gần với sản phẩm gốc
Họ kết hợp:
- hỗn hợp chất làm ngọt
- hệ thống hương vị
- công nghệ
để tối ưu trải nghiệm người dùng.
Các thương hiệu trà đóng chai tại Việt Nam
Nhiều thương hiệu hiện nay đã:
- giảm độ ngọt
- tăng hương trái cây
- hướng tới đồ uống tốt cho sức khỏe
để đón đầu xu hướng tiêu dùng mới trước áp lực thuế và sức khỏe cộng đồng.
6. Doanh nghiệp đồ uống cần chuẩn bị gì từ bây giờ?
1. Rà soát công thức hiện tại
Doanh nghiệp cần đánh giá:
- hàm lượng đường
- giá thành
- khả năng giảm đường
để chuẩn bị cho lộ trình thuế trong tương lai.
2. Tìm đối tác phụ gia – hương liệu phù hợp
Một hệ giải pháp tốt có thể giúp:
- giảm đường
- giữ hương vị
- ổn định sản phẩm
- tối ưu giá thành
3. Định vị thương hiệu theo xu hướng healthy
Trong tương lai, các cụm từ:
- Reduced Sugar
- Less Calories
- Healthy Drink
- Low Sugar
sẽ trở thành lợi thế cạnh tranh rất lớn.
Kết luận
Việc áp thuế tiêu thụ đặc biệt đối với nước giải khát có đường sẽ tạo ra thay đổi rất lớn cho toàn ngành đồ uống tại Việt Nam trong giai đoạn tới.
Xu hướng giảm đường hiện không còn là lựa chọn mà đã trở thành:
- chiến lược cạnh tranh
- chiến lược chi phí
- chiến lược phát triển bền vững
Các doanh nghiệp chuẩn bị sớm về:
- công thức
- phụ gia
- hương liệu
- định vị thương hiệu
sẽ có lợi thế rất lớn trong tương lai.
Xu hướng giảm đường đang diễn ra mạnh mẽ trong ngành đồ uống. Doanh nghiệp chuẩn bị sớm sẽ có lợi thế lớn về chi phí, thị trường và xu hướng tiêu dùng trong tương lai.
Nếu bạn cần tư vấn giải pháp phụ gia – hương liệu cho nước giải khát ít đường, hãy liên hệ NUMECO để được hỗ trợ nhanh chóng và phù hợp với từng công thức sản phẩm.


